سەرەتا / ئەدەب

ئەدەب

ملوانەیەک ئەستێرە

سەرەتا ئەشکەوتێکی تەنیا٫ دوواتر دوو ووشکە کەڵەک٫ هێروەتر چەن خانووێکی قووڕ٫ نزیکتر گوندێکی قەشەنگ٫ لە حوکمی چاو دوو دێی رەنگین٫ لە تێرمی بیر شارێکی زراڤ٫ لە ئاوەزدان ووڵاتێکی جوان٫ لە پەیبردن کیشوەرێکی ئەفسووناویی٫ لە خەیاڵدان هەسارەیەکی زیبا٫ لە ئەندێشە ملوانکەیەک ئەستێرە٫ لە سەرووی هەموو ئەوانەشەوە گەلەستێرکێکی بێشومار؟! چۆن هاتوویی؟! لە …

زیاتر بخوێنەوە

پەیامی مانگ

عەلی حەمەڕەشید بەرزنجی زۆر خۆشبو دوێنێ شەو، لەسەرخۆ لەگەڵ مانگ کەوتینە، گفتوگۆ تریفەی ڕەنگینی ، نارد بۆ لام ھەرگەیشت ماچی کرد، دوو گۆنام خۆشییەک دەرگای خۆی ، کردەوە منی بۆ ئامێزی ، بردەوە پەیامی مانگی پێم ، ڕاگەیان کە ئاشتی و خۆشی بوو ، بۆ ھەمووان … ٢٤/٧/٢٠٢٠  

زیاتر بخوێنەوە

“سەد و یەک ڕۆژ تەنیایی”و تەمەنێک توانەوە لە نێو نیشتماندا

هۆمەر نۆریاوی خوێندنەوەی کتێب نەخاسما کتێبێک سەربردە و ڕۆژە حەزینەکانی کەسایەتییەکی سەرتاپا نەتەوەییت بۆ بگێڕێتەوە،بە دڵنیاییەوە بایەخ و گرینگایەتییەکی فرەی دەبێت و خوێنەری تامەزرۆ،هەرگیز لە هەڵدانەوەی لاپەڕەکانی پەڕتووکێکی ئەوتۆ،هەست بە شەکەتبوون و ماندووێتی ناکات. کتێبێک بە ناخی ئەو ڕووداوانەدا ڕۆ دەچێت کە دەست لە بەرۆکی شاعیرێکی مرۆدۆست و ژیاندۆست بەرنادەن …

زیاتر بخوێنەوە

ڕۆمانی تاجە گوڵینە و چەند سەرنجێک

سەدیق سەعید ڕواندزی یەکێک لەوھۆکارانەی لە پشت بەدیاردەبوونی نووسینەوەیە،لە ئەمڕۆی دنیای نووسین و بڵاوکردنەوەی ئێمەدا، بە تایبەتیش ڕۆمان نووسین،نەبوونی ڕەخنە و ھەڵسەنگاندنی دەقەکانە. بێگومان ئەگەردیدگایەکی ڕەخنەیی نەبێت کە دەقی داھێنەرانە و جوان لە دەقی کرچ و کاڵ و ناھونەری جیابکاتەوە، ئەوا دەرفەت لە بەردەم لێشاوێک لە بنووسان دروست دەبێت کە …

زیاتر بخوێنەوە

کورتەنامەی شیعریی

( بەشی دوانزەهەم ) لەمێژە تەنهایی دەچێژم بۆیە.. کاتێ کە،تۆ دەبینم. تەتەڵە دەکا زمانم. *** بیرتدەکەم، نەك لەبەرئەوەی هاوڕێمی.. نا لەبەرئەوەی.. خۆشمدەوێی. *** پێت وانەبێ من ڕوبار نیم و ئاوم سوێرە نا من ڕوبارم، ئاوم شیرینە چبکەم تینوێتیی تۆ .. بە من ناشکێ. *** بە ” من” چی ” تۆ” …

زیاتر بخوێنەوە

چیڕۆمان (جوداوازی)

هــیوا کەریم مەلا کوردستان-رزگاریی ئەگەرچیی کوردێکی عەیار 24بوو، بەڵام بە هۆی چاکەی ئەفسەرێکی عەرەب لەگەڵیدا، لە دەمی لە زیندان پەستانی برایەکەی عەلی بەهۆی سەرکێشییەوە، عەلی کوڕی بە ناوی ئەو ئەفسەرە ناواندبوو، عەلیش ناوی زارۆکەکەی بۆ ئەوە هەڵبژاردبوو، هەتا خودانی خۆی بێت و نەکەوێتە ژێر کاریگەریی، چوونکی ناو جێ پەنجەی خۆی …

زیاتر بخوێنەوە

شیعرو پارادۆکسی واتا

سەدیق سەعید ڕواندزی ئەوەی زمانی نووسین بە گشتی لە زمانی ئاسایی جیا دەکاتەوە ئەو ڕەھەندە واتایەیە کە لە ڕێی زمانەوە دەگەیەنرێت.ئەگەرچی گەیاندن یەکێکە لە خاسیەتە دیارەکانی خودی زمان ، وەلێ لە نووسیندا ئەو واتایە قووڵتر دەبێتەوە و فۆڕمێکی ئستاتیکی وەردەگرێت. لە دەقی ئەدەبیدا، مانا ھەر تەنھا ڕەھەندێکی دیاریکراوی نییە، بەڵکو …

زیاتر بخوێنەوە

چەند سەرنجێکی دیکە لە پەراوێزی شیعرەوە_بەشی دووەم

سەدیق سەعید ڕواندزی بێگومان لای بەشێکی زۆری نەوەی دوای ڕاپەڕین و دەیەی دووھەزارەکان، ڕۆشنبیریی شیعری بە شێوەیەکی گەورە و فراوان نییە کە ڕەگێکی گەورەی لە نێو زماندایە.بەو مانایەی نازانن وشە لە چوارچێوەی فەرھەنگی زمانەوانی خۆی، چ ئاماژەیەک دەگەیەنێت. ئەو نەوەیە بەشێکی زۆریان چونکە شیعر نووسین بە قسە ڕێزکردن تێگەیشتوون، ئیدی …

زیاتر بخوێنەوە

جەنگ و خودا و عیشق

یەکێک ئاوی دەدا بە بریندارەکان یەکێک تەرمی کوڕەکەی لە باوەش بوو تەنیا فرمێسکی شک دەدی باوکەکان بەسەرسوڕماوی دانیشتبوون نەیاندەزانی بیر لەچی دەکەنەوە ھەندێکیان لەخۆیان دەدا ھەندێکیتر دەستیان تا مانگ درێژ دەکرد و بە گریانەوە داوی یارمەتیان لە خودا دەکرد شار وێران بوو تەم و دوکەل یٔاسمانی یٔێرەی داپۆشیبوو خوێن لە …

زیاتر بخوێنەوە

ئە‌گـه‌ر گـوتـیـان؟!

مـن خـۆشـه‌مـویـسـت گـوتـم: بـه‌ڵـێ، پـێ ده‌گـرێـت و گـه‌وره‌ ده‌بـێ! كـــــــــــــــــــــورد نــه‌ژاده‌، (هــه‌ولـــــــــــــــــــــێـری)یـه‌، چــاوی شـكـووفـتـی خــانـووچـكـه‌ی (ئـاغـه‌بـان)ه‌ و فـرچـكـی(چـیـخ) و (ڕه‌شـمـاڵ)ه‌ لـه‌ مـار و مـشـك نـاتـرسـێ، دڵـی پـڕ پـڕ بـوێـریـیـه‌، وه‌لــێ مـخـابـن هـه‌تـا ڕه‌خـشـــــــــان مـنـداڵانـه‌ ڕه‌فـتـار ده‌كــات، حــه‌زی لـه‌ (تــــــۆم و جــــــێـری)یـه!! بـه‌خـتـی ڕه‌شـی هـه‌ژاریـیـمـه‌ ئـه‌گـیـن ئـێـســـــتـا، ڕه‌وتـی وه‌ك مـامـزی (قـه‌راج)ـه‌ …

زیاتر بخوێنەوە

وێنەی بەلەمێک

عەلی حەمەڕەشید بەرزنجی ویستم وێنەی دەریایەکی پڕ لە وردە ماسی و بەلەم لە دەفتەری وێنەکەمدا دروست بکەم ھەرچی بۆیەی رەنگاورەنگم ھەبوو ھێنام زۆر بە جوانی ئەو وێنەیەی مەبەستم بوو یەکسەر کێشام بەلەمێکیان ھێندە جوان بوو بەلامەوە ھەر بە خەیاڵ سواری بووم و ھەتا توانیم سوڕامەوە ئای گەشتێکی چەندە خۆشبوو ھێندە …

زیاتر بخوێنەوە

مەرگان

یوسف عەبدوڵڵا گوێم لە کۆکە کۆکی ئەو هەناوە بریندارەیە ئارەقی ئەو روخسارە دەسڕم.. ئەی تای گیانت بە گیانم! ئاخ هەناسەی سارددت بە سینەم!   ئۆی لەهەمووکەس دوور لە مەرگ نزیک.. دەبینی ئەم ژیانی ناچارییە بە مەرگێکی ناچارتری گەیاندین!   بە وێنەکەتدا دیارە، سکەخشێی هەناسەی ئەم ژیانە.. گەیاندوویتییە کەناری مەرگ! لەبری …

زیاتر بخوێنەوە

وانەی ژینگە

عەلی حەمەڕەشید بەرزنجی ڕۆژێک مـــــامۆستای زانست لە باخچــــــەی قوتابخانە باسی ژینگەی بۆ کــــــردین بوو بـــــــە خۆشترین وانە لــەنێو چیمەنی ســـــەوز و گوڵی بۆنخــــۆش و جــواندا گشت دانیشتبووین لــــە ژێر ســێبەری دارەکــــــــاندا چەندە خۆش بوو مـــامۆستا وەک ھـــــاوڕێیەکی شیرین وانەکــەی دەوتــــــــەوە دەم بـــەخەندە وپێکەنین باسی ژینگەی بــــۆ کردین ئێمەش بەشدار بووین …

زیاتر بخوێنەوە

عیشق

مەرگ ئەویتر زۆر جار لەخۆم دەپرسم گەر بیرکردنی ئەو نەبا من بیرم لە چی بکردباوە چۆن لە ناو شێتیدا باوەشم بە پێکەنین بکردبایە گەر خەمی دووری ئەو نەبا من چۆن تام و چئژم لە جگەرە دەبینی چۆن بێ بال لە ئاسمانی بەختەوەری ھەلدەفریم زۆر جار دادەمێنم سەرم لەخۆم دەرناچێ گەر …

زیاتر بخوێنەوە

کتێبی_شیعری دوای ڕاپەڕین وچەند سەرنجێک

سەدیق سەعید ڕواندزی بێگومان ڕاپەڕین، وەرچەرخانێکی مێژوویی گرنگ بوو لە ژیانی ئێمەدا.کە تیایدا کۆتایی بەو ستەمە سیاسی و نەتەوەییە ھێنا، کە ساڵانێکی زۆربوو ڕژێمە یەک لە دوای یەکەکانی عێراق، بەرامبەر بە کورد پەیڕەویان دەکرد.بۆیە کە باسی دوای ڕاپەڕین دەکەین، ئەوا بەرقۆناغێکی جیاواز لە ھەموو ڕووێکەوە دەکەوین، کە دابڕانێکی مێژوویی و …

زیاتر بخوێنەوە