وێژە

لە نێوان ستایلی شیعریی وئەزموونی شیعرییدا، لە بارەی ئەزموونی سەباح ڕەنجدەرەوە

سەدیق سەعید ڕواندزی ھەموو شوناسێک و ھەموو نەوەیەکی شیعری، بەرمەبنای قۆناغێکی دیاریکراوی ژیاری و ئەدەبی و کۆمەڵایەتی و شیعرییە، نەک مێژوو بیۆگرافیای کەسی نەوەکە. بەو مانایەی ئەو شوناسە ئەدەبییە لە پەراوێزی ئەزموونە شیعرییەکەوە دەناسرێتەوە و مانایەکی شیعری دەگەیەنێت. بێگومان ھیچ ئەزموونێکی شیعریش نییە، بەرمەبنای چرکەساتێکی دیاریکراو بێت. ئەزموون لە ھەر …

زیاتر بخوێنەوە

دوو وتاری (گۆران سەباح) و سەرنجێکی کورت

سەدیق سەعید ڕواندزی لە ئێستادا، جۆرە خوێنەرێک لە نێوەندی ئەدەبی و ڕۆشنبیری کوردی دروست بووە، کە دەشێ بە خوێنەری ڕاگوزەر و سادە و بیرنەکەرەوە، ناوزەدی بکەین. ئەم جۆرە خوێنەرە، کە بەرھەمی شاشەی مۆبایل و تابڵێت و تۆڕە کۆمەڵایەتییەکان و فەیسبووکە، ھێندەی کۆنتاکی لەگەڵ بەریەککەوتن لە ئاستی بینیندا ھەیە، ھێندە خوێنەرێکی …

زیاتر بخوێنەوە

کام نەوە و کام شوناس؟

سەرنجێک لە بارەی وتارێکی محەمەد ڕەنجاو سەدیق سەعید ڕواندزی قسەکردن لەسەر شوناس و نەوەی شیعری کوردی، بە بێ دیاریکردنی چوارچێوەیەکی مێژوویی و زەمەنی، بێگومان قسەکردنێکی ناتەواو دەبێت. چونکە ھەموو شوناسێک و ھەموو نەوەیەک، بەرمەبنای قۆناغێکی دیاریکراوی ژیاری و ئەدەبی و کۆمەڵایەتی و شیعرییە. نەوەیەک نییە، ئاسۆیی لەگەڵ زەمەنەکاندا ھاوتەریب بڕوات …

زیاتر بخوێنەوە

داڵگ و چـه‌ن پـه‌یـڤـێـك

 هــــیوا كه‌ریم مه‌لا دایك، وه‌ك مـرۆڤ و وه‌كوو ژن، جێ په‌نجه‌ و نیگاری به‌ ســـه‌ر گیانی هه‌ر مــــرۆڤێكه‌وه‌ دیاره‌، دایك كائینێكه‌ له‌ ژیانی هه‌مـوومان، هه‌رگیز دووباره‌ نابێته‌وه‌، مــرۆڤ هه‌رچه‌ن هه‌وڵ و ته‌قه‌لا بدات و بكـۆشـــــــــێ،‌ هه‌رچه‌ن ده‌رباره‌ی دایـك بدوێت و ووشه‌ ریز بكات، هه‌رچه‌ن ببه‌خشێت و خۆگوریی و قوربانی بدات، …

زیاتر بخوێنەوە

مەمەدی کورد یان مەمەدی نامۆ؟!

سەدیق سەعید ڕواندزی نەیارانی کورد بە درێژایی مێژوو، لە پاڵ چەوسانەوەی نەتەوەیی و جینۆسایدکردن و داگیرکردنی خاک ونیشتمانی ئێمە، ھەوڵی شێواندن و بێ بەھاکردنی فەرھەنگ و کولتووری نەتەوەییانەی ئێمەشیان داوە. کە بەشێکە لە ڕابردوو، لە مێژوومان. ئەگەرئەوان نەیانتوانیبێت کورد لەو ڕێگەیەوە بسڕنەوە، ئەوا مەبەستیان بووە وەک نەتەوەیەکی دواکەوتوو، نەزان، بێ …

زیاتر بخوێنەوە

کتێبی (ئیدیۆم لە ڕواندزێ و دەوروبەری) چەند سەرنجێک

یاسین برایم کۆکردنەوەی فۆلکلۆر، کارێکی پیرۆزە و جێگای بایەخە. بەداخەوە، ھێشتا ئێمەی کورد، وەکوو پێویست ئاوڕمان لەو گەنجینە زەنگینە نەداوەتەوە، لە لایێکی تریش، کەسانی دڵسۆز و خەمخۆریش بەم کارە ھەستاون و باوەشیان بۆ ئەم لایەنە کردۆتەوە. ھەر دەڤەرێکیش، ڕەنگە خاوەن تایبەتمەندی خۆی بێت و جیا بێت لە دەڤەرێکی تر، لەم …

زیاتر بخوێنەوە

وتاری ( ستراتیژی ناونیشان و پاش نەتەوەگەری لە ئەدەبیاتی سەباح ڕەنجدەر) وچەند سەرنجێک

سەدیق سەعید ڕواندزی لە وماوانەی ڕابردوودا، چەند نووسینێکی درێژم لە بارەی ئەزموونی سەباح ڕەنجدەر وەک شاعیرێک خوێندنەوە. لە پەراوێزی ئەو خوێندنەوانەدا، وەک خوێنەرێک ھەستم کرد، ئەوانەی خوێندنەوە بۆ شیعری ئەم شاعیرە دەکەن (بە خۆشمەوە) ھێشتا زۆریان ماوە لە سنووری ئەزموونی شیعری ئەم شاعیرە نزیک ببنەوە. بەڵام ڕەنگە جیاوازی من لەوەدا …

زیاتر بخوێنەوە

ڕۆمانی کتێبفرۆش و چەند سەرنجێکی ڕەخنەیی

سەدیق سەعید ڕواندزی گێڕانەوە، ڕەگەزێکی سەرکییە لە ڕۆمانداو بەشێکە لە پێکھاتەی بینای ھونەری دەق،ھاوشێوەی ھەموو ڕەگەزەکانی دیکە. بەڵام ئەوەی گێڕانەوە لە ڕۆمانداجیادەکاتەوە لە گێڕانەوەی مێژوو، ئەو بە ئەدەبیکردنەیە کە فۆڕمی گێڕانەوە، لە گێڕانەوەیەکی واقیعی و سادە، دەکاتە گێڕانەوەیەکی ھونەری جوان و سەرنج ڕاکێش، کە دواجار بە ھونەری گێڕانەوە لە ڕۆماندا، …

زیاتر بخوێنەوە

خوێندنەوەکەی (جومعە کانی لەلەیی) بۆ زۆربای ئێرانی و سەرنجێکی کورت

سەدیق سەعید ڕواندزی بێگومان نووسین ، بە تایبەتیش ئەگەر ڕەخنە و لێکۆڵینەوەی ئەدەبی بێت لە بارەی دەقێک، پێویستی بە پاشخانێکی ڕۆشنبیری گەورە ھەیە. چونکە ئەرکی نووسەر لێرەدا، وێرای ئەوەی ڕەخنەکردن و شڕۆڤەکردنی ناوەڕۆکی دەقەکەیە، ھاوکات وردبینیشە. بۆ ئەوەی خودی نووسەرەکە خۆی نەکەوێتە ھەڵەوە. بۆیە بڕوام وایە، ھیچ ژانرێک ھێندەی لێکۆلینەوە …

زیاتر بخوێنەوە

ڕووبەرێکی خاڵی لە ڕەخنە

سەدیق سەعید ڕواندزی ڕەخنە بە گشتی و ڕەخنەی ئەدەبیش بە تایبەتی، یەکێکە لەو بوارە گرنگ و ھەستیارانەی، کە دەبێ بەو پەڕی ڕاشکاویی، پیشەیی، بێ لایەنی و دادوەرییەوە، کاری تێدا بکەیت.چونکە کاتێ ڕەخنەگر دەکەوێتە ژێر کاریگەریەتی دید و ئایدۆلۆژیا، یاخود پاشخانێکی سیاسی ، ئیدی ڕەنگدانەوەی لەسەر خودی ئەو ڕەخنەگرتنە دەبێت و …

زیاتر بخوێنەوە

کێ سالە شێتی کوشت؟

{گێڕانەوەیەکی نیمچە بێکۆتا لەجوگرافیای گێڕانەوەی کوردیدا} نووسینی: یوسف عزەدین [ مەنووسن؛ بەنووسین دەچنە نێو دنیایەکی پڕلەنەهامەتی و تەنهاییەوە، هەروەها جۆرێکیش لەخۆشاردنەوە لەدنیا.. کردەی نووسین وەک ئەوە وایە لەگروپێکی ئایینییەوە فەرمان وەربگریت.. بەکورتی و پوختی نووسین دەردە…!؟] پۆڵ ئۆستەر   عەلی کەریم دانەری ڕۆمانی ‘کێ سالە شێتی کوشت’، لەدواییەکانی تەمەنیدا بەقەولی …

زیاتر بخوێنەوە

خەونەکانی کەژاڵ ڕۆمانێک لە فۆڕمی وتاردا!

سەدیق سەعید ڕواندزی ساڵانێکە وەک خوێنەرێک، بە تاسەوە ڕۆمان دەخوێنمەوە.بە تایبەتیش ئەوانەی نووسەرەکانیان دەسپێکی نووسینیانە لەوبوارە. خوێندنەوەی ڕۆمان وەک ژانرێکی ئەدەبی بۆ من لە دوو ڕوانگەوەیە. یەکەمیان چێژ وەرگرتن و خوێندنەوەی تێکستێکی ئەدەبییە، ئەوەی تریان بە مەبەستی دەوڵەمەندکردنی زمانەکەم وئاشنابوونی زیاترە بە زمانی کوردی کە دەبێ ڕۆماننووس شارەزایەکی ووردو زۆری …

زیاتر بخوێنەوە

هەمووان لەپاڵتۆکەی گۆگۆڵ-ەوە هاتووینەتەدەر

نووسینی: یوسف عزەدین { ئەو بوونەوەرانەی کەلەپشکنەری گشتی- و – دەروونە مردووەکان- ی گۆگۆڵ-دا لەبەرچاوماندا بەرجەستەدەبێت؛ هیچ نین؟! کەهیچیش نەبن، کەواتە هەموو شتێکن!؟} ئەمیل سیۆران-١- گۆگۆڵ ئەو ئەدیبە کەپوو باریکە قژخاوە سەرنجڕاکێشەیە، وەک لەوێنەکانی گەنجێتیدا بەبزەیەکی شاراوەی سەر لێوەکانییەوە تێمان دەڕوانێ؛ گەر پێشتر نەزانین کەئەوە هەوە، ڕەنگە بەڕوخساریدا وابزانین، یەکێکە …

زیاتر بخوێنەوە

ساتمەی زمان لە نێوان سەباح ڕەنجدەر و حەکیمی مەلا ساڵح_ دا

سەدیق سەعید ڕواندزی ئەزموون و شوناسی شیعری سەباح ڕەنجدەربە گشتی ، ئەزموونێکی ئاڵۆز و قووڵ و پڕلە تێڕوانینی ھزریی و زمانی، کە بە ھیچ شێوەیەک ناچێتە چوارچێوەی ئەو زمانە باوەی لە شیعری شاعیرانی تر ھەیە. ئەم زمانە تایبەتە، فاکتەرێکی سەرەکی مانەوە و بەردەوامی ئەو ئەزموونە شیعریەیە کە ساڵانێکە شیعری ئەم …

زیاتر بخوێنەوە

کام فۆڕمی نوێ وکام زمانی نوێی بورھان بەرزنجی لە شیعردا؟!

سەدیق سەعید ڕواندزی یەکێک لە خاسیەتە دیارەکانی تێکستی نەمر ئەوەیە،کە ھەمیشە خوێنەردەتوانێت بگەڕێتەوە سەری و بەر مانای دیکەی جیاوازتر بکەوێت.ئەم جۆرە دەقانە، سنووری زەمەن وشوێن دەبڕن ولە یەک کاتدا ھەم دەقێکی مێژوویین، ھەم ئێستایین.ئەم خاسیەتە بە شێوەیەکی دیار لە ئەزموونی شیعری کلاسیکی کوردی دەبینرێت، کە وێرای تێپەڕبوونی چەند سەدەیەک بە …

زیاتر بخوێنەوە